Бурхан Халдуныг тэнд алт ухаж байгаа Хятадуудтай нь хамт ЮНЕСКО-д бүртгүүлэх үү, Ерөнхийлөгч өө?

Зууны мэдээ

2010-09-22 09:47 GMT+8

-Монголын түүх мөхлийн ирмэгт-

Сармагчин гэнэт нүдний шил олчихсон юм шиг Бурхан Халдунд Хятадууд алт ухсан сургаар Ц.Элбэгдорж шоудаж, зарлиг хүртэл гаргаад амжив. Зарлигт уламжлалт ёс заншлаа дээдлэн, хайрханы тахилгын ёслолыг Тэнгэр овооны бэл дэх шинэ овоонд үйлдэж байхаар тогтоожээ.

Бурхан Халдун, түүнийг хүрээлсэн газар нутгийн байгалийн болон түүх соёлын хосгүй гайхамшигт үнэ цэнийг тодорхойлж, дэлхийн өвд бүртгүүлэх санал боловсруулан ЮНЕСКО-д хандахыг Засгийн газарт чиглэл болгов. Чингис хааны намтар, түүхтэй холбоотой түүх, соёлын өвийг судалж, тогтоох, хадгалж хамгаалах, дэлхий дахинаа сурталчлан алдаршуулахаа өргөн хүрээтэй, үр дүнтэй ажил зохион байгуулахыг төрийн болон ТББ, нийт ард иргэдэд уриалав.

Нэгэн цагт их эзэн Чингис хаан “Урд зүгт Тангуд улс буйг өглөө болгон сануулж байгтун” хэмээн зарлиг буулгасан нь бий. Чингис хаан, түүний алтан ургийнхан, Их Монгол Улсын гал голомт болсон Бурхан Халдунд өдгөө Хятадууд алт ухах нэрээр газар шороог нь онгичиж байна.

Алтаар халхавчлан эцэг, өвгөдийн гал голомт руу “халдаж” байгаа юм биш биз гэсэн нийгмийг түгшээсэн хардлага, эмзэглэлээс Ц.Элбэгдорж зарлигийнхаа сэдвийг олсон нь шоудахаа урьтал болгосноос биш түүхийн дурсгалаа хамгаалахад Монгол хүний сэтгэлээр хандсангүй. Зарлиг нэртэй, өөрийгөө сурталчилсан зарлалд Бурхан Халдунд алт ухах бүү хэл, ганц чулуу ч хөдөлгөж болохгүй гэсэн үг, үсэг алга. Харин ч “...Чингис хаантай холбоотой намтар, түүх, соёлын өвийг судалж тогтоох”, “...Байгалийн болон түүх, соёлын гайхамшигт үнэ, цэнийг тодорхойлох...” хэмээснээс үзэхэд үнэлж баршгүйг нь дэлхий нийт хүлээн зөвшөөрсөн, олон улсад судлагдсаар ирсэн, одоо ч олон нийтийн анхаарлын төвд буй Чингис хааны соёлын өвийг зориуд судалгааны ажил дөнгөж эхлүүлэх гэж байгаа шиг, эсвэл үнэ цэнэ нь тодорхойгүй мэтээр зарлиг гэх зальтай бичгээр мунхруулсан нь ойлгомжгүй. Өнөөдөр алт ухаж байгаа Хятадуудыг хөөж гаргах талаар буу шийдэмдээ тулсан иргэний хөдөлгөөний хэдэн хүнээс өөр хэн ч ам ангайсангүй. Холбогдох байгууллагууд нь ч хөдөлсөнгүй, зарлиг гаргасан Ц.Элбэгдорж ч энэ талаар үг хэлсэнгүй. Бурхан Халдун, түүний ойр орчмын газрыг ЮНЕСКО-д бүртгүүлье гэсэн атлаа алт ухагч Хятадуудыг хөөж гаргах тухай таг дуугүй байна.

Түүний санаачилгаар манай улс Бурхан Халдун хайрханаа, тэнд алт ухаж байгаа Хятадуудтай нь хамт ЮНЕСКО-д бүртгүүлж таарах нь. Бурхан Халдун өвөг дээдсийн булш бунхан, алтан ургийнхны онгоныг хадгалсан тахилга, шүтээний ариун газар. Эртний нүүдэлчин овог, аймгуудын үеэс Монголчууд өвөг, дээдсийн шарил оршсон ариун газар, тахилга, шүтээндээ харийн хүмүүсийг хүргэхийг цээрлэж ирсэн. Хэрэв хэн нэгэн хүрч гэмээ нь улсын цог хийморь доройтож, тэр хэрээр ард түмний амьдрал доройтно гэсэн үзэл баримтлал тухайн үед давамгайлж байв. Энгийн логикоор бодоход л ямар ч хүн нас барсан эцэг эхийнхээ шарилыг ухуулж төнхүүлж, тонож дээрэмдүүлэхэд дуртай байна гэж үү.

Хэдийгээр өнөөдөр дэлхий ертөнц даяаршиж, хил хязгаар үгүй болж байгаа ч нүүдэлчдийн соёлын төв, Монголчуудын гал голомт болсон Бурхан Халдунд Хятадууд алт ухах байтугай дураар сэлгүүцэх эрхгүй. Тэнд Монголын хууль, Монгол ёс заншил үйлчлэх учиртай. Манай улс байгалийн соёлын өвийг хамгаалах олон улсын конвенцид 1999 онд нэгдэн орж, 2004 онд Орхон голын хөндийн соёлын дурсгалт газруудаа бүртгүүлсэн байдаг. Хархорум хотын эргэн тойрон, Төвхөн хийдээс Хөшөө цайдам хүртэл нүүдлийн соёл иргэншлийн гайхалтай илэрхийлэл болсон нутаг төдийгүй дэлхийн түүхийн гэрч болсон бүс нутаг гэж үздэг. Тэнд Уйгурын эзэнт гүрний нийслэл Хар балгас, Түрэгийн үеийн түүхийн ховор дурсгал Билэг хаан, Күль Тегин жанжны гэрэлт хөшөө бий. Монголын үндэсний бурхан шашны анхны хийд болох Эрдэнэзуу, Өндөр гэгээн Занабазарын үүсгэн байгуулж, уран бүтээлээ туурвиж асан Төвхөн хийд тэнд оршдог.

Орхон голын сав түүхийн дурсгалт газар “Монгол газар” тэргүүтэй найман компани алт ухаж, газар нутгийг сүйдлээд байгаа. Ноён уул, Алтай Таван Богд, Мөнххайрхан, Соёлз уулын эртний дурсгал, Орхон голын сав газар, Төвхөн хийд, Билэг хааны гэрэлт хөшөө гээд түүх, соёлын давтагдашгүй өв сан устаж алга болсон олон арван баримт бий. Үүнээс дүгнэхэд ЮНЕСКО-д бүртгүүлчихвэл л байгалийн болон түүх дурсгалын хосгүй гайхамшигт цогцолбор газрууд бүрэн хамгаалагддаг гэж үзвэл учир дутагдалтай.

Энэ нийтлэлийг бичих явцад олон хүнтэй уулзаж, тухайлбал маргалдагч талуудаас байр, суурийг нь авсан юм. Хэдийгээр тэд “Бурхан Халдун ууланд алт олборлож байгаа”, “Үгүй түүнээс хол зайтай” гэхчлэн ярьж байгаа ч төрийн тусгай хамгаалалттай бүс нутгийг хэсэгчилж бус тэр чигээр нь хамгаалах ёстой гэсэн байр, суурьт нэгдэж байна. Тэдний байр, суурийг хүргэе.

УИХ-ын гишүүн Б.Бат-Эрдэнэ: Хан Хэнтийн нурууг Монголчууд үеийн үед хамгаалах ёстой

Бурхан Халдунд Хятадын компани алт ухаж байгаа гэсэн мэдээллийн дагуу Хэнтий аймгаас сонгогдсон УИХ-ын гишүүн Б.Бат-Эрдэнээс тодрууллаа.

-Хэнтий аймгаас сонгогдсон зарим гишүүн, орон нутгийн удирдлагуудын зөвшөөрлөөр Бурхан Халдун ууланд Хятадын компани алт ухаж байгаа гэсэн мэдээ байна. Хэний зөвшөөрлөөр, ямар компани олборлолт явуулж байгаа юм бол?
-Хүмүүсийн дунд зөрүүтэй мэдээлэл байна. Зарим хүн “Б.Бат-Эрдэнэ зөвшөөрөл өгчихсөн” гээд ярьж явна гэнэ лээ. Хэвлэл, мэдээллийнхэн ч тэгж бичсэн сурагтай. Томилолтоор яваад дөнгөж ирээд байна, юу болоод байгааг сайн мэдэхгүй. Гэхдээ мэдээлэл цацаад байгаа хүмүүс мэдээлэл багатай, газар, нутгаа сайн мэдэхгүй байх шиг. Олборлолт явуулж байгаа уурхай Бурхан Халдунд биш, нэлээд зайтай газар Сайханы гол орчим юм билээ.

-Сайханы гол Бурхан Халдун уулаас хэдэн км-т оршдог вэ?

-Нэлээн хол.

-Та тэнд очиж үзсэн үү. Хэчнээн уурхай ажиллаж байна?

-Өнгөрсөн зургадугаар сард очиж, танилцсан. Тэр үеэр МҮОНРТ нэвтрүүлэг хийсэн. Онон голын сав газрын зөвлөл байгуулагдаж, анхны хурлаа Өмнөдэлгэр суманд хийсэн юм. Онон голын сав дагуу хоёр газар алтны уурхай ажиллаж байгаа. Нэг нь Утайн даваанд, нөгөө нь Сайханы гол орчим. Уурхай ажиллуулж болохгүйг би эртнээс хэлж, ярьж ирсэн. Гэтэл саяхан Утайн даваанд алтны үндсэн ордын хайгуул хийж байгаа нэрээр компани орчихсон байна. Түүнийг дагаад нинжа нар зохион байгуулалттай орчихож. Сая би Онон мөрний сав дагуу яваад ирлээ. Маш их бохирдолтой байна. Энэ болгон уул уурхайгаас ашиг олж байвал юу ч хийхээс буцахгүй болсон компаниудын зүгээс гардаг. Төр бодлого гаргаж, тууштай арга хэмжээ авах хэрэгтэй. Онон мөрний эх, Бурхан Халдун, Хан Хэнтийн нуруу Монголчуудын үеийн үед тахиж шүтэж, хамгаалж ирсэн бичигдээгүй хуультай, ариун журамтай газар.

-Халдах бус хамгаалах учиртай тэр газарт маань хэн уул уурхай ажиллуулах зөвшөөрөл өгдөг юм бол?

-Аливаа зүйлийг уг үндэстэй нь холбож авч үзэх учиртай. Тэр асуудлыг хариуцдаг уул уурхайн мэргэжлийн хүмүүстэй энэ асуудлыг холбож үзэх хэрэгтэй юм билээ.

-Гол, мөрний урсац бүрэлдэх эх, усны сан бүхий газрын хамгаалалтын бүс, ойн сан бүхий газарт ашигт малтмал хайх, ашиглахыг хориглох тухай хууль, хэрэгжихг үй өнөө хүрлээ. Хуулийн ажлын хэсгийн ахлагчийн хувьд ямар байр, суурьтай байна?
-Бид хууль санаачилж, УИХ баталсан. Харамсалтай нь энэ хуулийг хэрэгжүүлэхгүй байна, ийм сонирхол ч алга гэдэг нь харагдаж байна. Өнөөдөр би Ерөнхий сайдад асуулга тавихаар бэлтгээд сууж байна. Үүнээс өмнө ч асуулга тавьж байсан. Төр улс орныхоо үндэсний аюулгүй байдал, язгуур эрх ашгийг хамгаалахад бодлогын алдаа гаргасан бол түүнийгээ даруй засч залруулах ёстой. Хуульгүй учраас хаа дуртай газраа алт ухаж байна.

-Алтны уурхайн уршгаар Орхон гол ширгэж үгүй болоход хүрснийг манай сонин асуудал болгон дэвшүүлж, нийгмийн анхааралд оруулсан. Орхон голыг бохирдуулсан найман компанид хариуцлага тооцох ёстой Засгийн газрын шийдвэр гаралгүй өнөө хүрлээ?
-Өнгөрсөн жил Орхон голын сав дагуу явж танилцсан. Голын сав газрыг сүйд хийгээд зогсохгүй хангайн нурууг тэр чигээр нь хавтгайлчихсан юм билээ. Түүнээс бий болсон хор хохирлыг Улаанбаатарт сууж байгаа дарга нар биш ард түмэн амсч байгаа шүү дээ. Орхон мөрний уснаас хүн байтугай мал ууж чадахг үй болсныг эрэг дагуу нь нутагладаг захын малчин ярьдаг. Харин Засгийн газар ажлын хэсэг томилж, тэр компаниудын зөвшөөрлийг түдгэлзүүлж, хариуцлага тооцох гэж байгаа бол сайн хэрэг.

“Хиад” бүлгэмийн удирдах зөвлөлийн гишүүн н.Банзрагч: Бурхан Халдун уул гурван голын эх, Хан Хэнтийн нурууны хэсэг биш гэж үү
Хэнтий аймгийн Сайханы голын савд ажиллаж байсан уурхайн үйл ажиллагааг зогсооход оролцсон “Хиад” бүлгэмийн удирдах зөвлөлийн гишүүн н.Банзрагчтай ярилцлаа.

-Байгаль хамгаалагч хөдөлгөөнийхөн мэдлэг нимгэнтэй, газар нутгаа мэдэхгүйгээс Сайханы голд алт ухаж байгааг Бурхан Халдунд мэтээр ташаа мэдээлэл цацсан гэж УИХ-ын зарим гишүүн, орон нутгийн удирдлагууд үзэж байгаа юм байна. Энэ талаар тодруулна уу?
-Манай бүлгэмийнхэн Хэнтий аймгийн Өмнөдэлгэр сумын нутаг Сайханы голын уурхайн үйл ажиллагааг зогсооход оролцоод ирсэн. Хан Хэнтийн нуруу олон уулын нэгдэл, нэг үгээр хэлбэл цогцолбор уул юм. Түүний нэг нь Бурхан Халдун. Богд хан уул гэхэд л дотроо олон салбартай, нийтэд нь Богд уул гэж нэрлэдэг биз дээ, Бурхан Халдун түүнтэй адил юм. Энэ хавийн бүс нутаг гурван голын сав газарт багтдаг. Бидний өвөг дээдэс “Гурван голын сав газарт гадныхныг бүү ойртуул” гэж зарлигдсан, тэр газар нь алт ухаж байна шүү дээ.

-Ямар үндэслэлээр ингэж үзэж байгаагаа тайлбарлахгүй юу?
-Мэдээж 13 дугаар зууны үед кадастрын алба гэж байгаагүй. Өвөг дээдсээс “Гурван голын сав газарт гадныхныг бүү ойртуул” гэсэн нь газар нутгийн хэмжээ, хил хязгаарыг тогтоосон журам гэж үзэж болно. Гэтэл тэнд зургаан пост, 12 харуул хамгаалалтын цэгт ажиллаж байгаа хүмүүс “Бид хамгаалах үүрэгтэй газраа хамгаалж байгаа. Бусад нь хамаагүй” гэж ярьж байгаа нь учир дутагдалтай.

Хэнтий аймгийн Засаг дарга Ч.Эрдэнэбаатар: Бурхан Халдунаас хол Сайханы голд уурхай ажилладаг

-Бурхан Халдунд Хятадын компани алт ухаж байгаа гэсэн мэдээлэл байна. Төрийн тэргүүний зүгээс ЮНЕСКО-д бүртгүүлэх зарлиг хүртэл гаргалаа. Орон нутагт нөхцөл байдал ямар байна?

-Тэр мэдээллийг интернэтээс олж уншсан. Бурхан Халдун уул төрийн тусгай хамгаалалтын бүс нутаг, арай ч тэнд тийм зүйл болоогүй байх. Ташаа мэдээлэл гэж бодож байна. Гэхдээ мэдээллийг тодруулах үүргийг холбогдох хүмүүст өгсөн. Бурхан Халдунаас нэлээд хол Сайханы гол орчим алтны уурхай бий. Хүмүүс тэрийг л хэлсэн байх.

Ч.Үл-Олдох

GoGo Facebook Хуудас

ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ

АНХААР! Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд GoGo.mn хариуцлага хүлээхгүй.



НИЙТ СЭТГЭГДЭЛ 43 Их хариулттай Их таалсан
  • baagii     202.70.35.210
    daan ch dee burhan min gazar shoroo min ...ene ulairsan hyatad.mongol bygdiig niilyyleed nyatsalj bordoo bolgon asgah iumsan gazar delhii min nadad ter hychiig hairlaach ...darga nertei mongol mangasuud haldvart ovchind ortoosei oor heleh yg oldohgyi bna ...yheheesee omno ih zovlon edleesei...
    2010-09-25 0 0 Хариулах
  • baagii     202.70.35.210
    toriig buzarlaj,tymniig molhyylj ,gazar nutgiig min uhaj,tsolmoj bgaa ene olon darga gishyyd tyynii hamsaatanguud bygdiig ni yalgaj tarhdag haldvart ovchin garaasai...ulairsan mangasnuudiig uls oron dayaar tsatsdag tv. hevlel medeeleliig ustgah iumsan harah tusam uur buhimdal butsalj bna .harmaargyi bna.sonsmoorgyi bna.jiriin ard bidend gazar shoroo min l heregtei hyi negdliin amidraltai baisan ch bid gazar shoroondoo ezen ni bolno. MANGASNUUDAD; TA NARIIN UHAJ BUTSARLASAN ENE GAZAR SHOROOND BUZAR SHARILIIG CHIN HAYAH ZAI BAIHGYI BOLLOO...
    2010-09-25 0 0 Хариулах
  • baagii     202.70.35.210
    mongol hyn ta uhaaraach bidend gazar nutag min chuhal shyy...................teneg tansaglal, chamirhal,belenchlel,ouunii hoosrol ,bidniig ustgaj bna .deed surguuliin ynemleh,degjin huvtsas bidnii bolovsrol ogt bish.deed tenger,dergedeh gazaraa meddeg hynd bolovsrol bna. mongolchuud min bid gishgeh gazargyi boloh geed bha UHAARAASH DEE...GUYAA...ENE TUHAI ERGETSYYLEN BODOOCH...EMTERCH SYIRCH BGAA GAZAR NUTAG EZGYIRCH HOOSORCH BGAA OUUNII HOMSDOL...
    2010-09-25 0 0 Хариулах
  • MONGOL     202.70.35.210
    БУРХАН ХАЛДУНААС ХЯТАДУУД ХЭДЭН КМ ЗАЙД АЛТ УХАЖ БАЙГАА ЮМ ВЭ ГЭЖ АСУУХАД НЭЛЭЭЭН ХОЛ ЮМ БИЛЭЭ ГЭЖ ГИШҮҮН БАТЭРДЭНЭ ХАРИУЛЖЭЭ. ИЙМ ТЭНЭГҮҮДЭЭР ТӨРӨӨ БАРИУЛЖ БАЙГАА БОЛОХООР ИРГЭН МОНГОЛ ХҮНД ЭРХ ЧӨЛӨӨ АЛГА БОЛЖ ,ИХ ХЯТАДАД ЭРХ МЭДЭЛ БИЙ БОЛЖ БАЙНА.ЭНЭ СОНГОЛТИЙГ ХИЙСЭН ТАНЫ ХОХЬ ГЭЖ НӨГӨӨХ НЬ ХЭЛЭХ БОЛНО....
    2010-09-25 0 0 Хариулах
  • Зочин     121.170.105.178
    ene chine bidni gal golomt shuu de yu bolj bna aa bidnii owog deeds ene saihan gazar nutagiig chine ueiin ued hairlaj hamgaalj ariun tsusaa ursgan bj bidend uldeesn shuu de ene mongoliin gazar shoroo 76 hytad 2inh bish ard tumen bidniih shu de arai denduu dawrch bga yum bishuu mongolchuudaa zuud noirnoosoo sereecchee
    2010-10-01 0 0
  • o     213.176.139.47
    harin ch tsagaa olj mash hurdan zarlig gargasan bna.hujaatai n hamt burtguulne gej setguulch chi uuruu l tenegteh baih daa.Muulah geed bur yadchih yumaa,kk
    2010-09-23 0 0 Хариулах
  • o o     208.54.4.72
    harin tiimee manai mongoliin setguulchid gej arai l teneg humuus bh yum.hervee enhbayr geh met kommunistuud baaj bsn bol yamar saihan baas ve geed idej bh bsn bh daa ene ul oldoh geh met garuud
    2010-09-23 0 0 Хариулах
  • asuut/ hariult     202.70.33.194
    -Сайханы гол Бурхан Халдун уулаас хэдэн км-т оршдог вэ? -Нэлээн хол. kkkkkkkkkkk yu heleh ve dee.
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Evlegdorj     121.101.180.245
    Ted nar chin xyatad bish tsixua ovogt chantuu nar.
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     202.170.83.134
    монголын ардын зохиолч яруу найрагч тэргүүтнүүд аль хэдийнээ хятадуудыг Бурхан халдуунд гаргаад шээлэгсэн шүү дээ өвөр монголын нэвтрүүлгээр гарч байсан
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • bi     202.179.10.110
    arai ch ugui bailgui
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • ul oldoh- uhech     208.54.4.55
    ene ul oldoh geh ner ni hurtel adgiin novsh bn daa.chi ooroo yostoi show hiigeed bga yum bishuu.huniig muulashiin don tussan archaagui gar ve chi ooroo bol hunii dallasan gazar garj hii gsniig ni hiij hunii baasaar hoollodog archaagui golog bn da.mongol hunii setgehui iim archaagui bhad yaj hogjih yum be.elbegdorj gerte hool idlee gevel bas l elbegdorj hool idechle ged muulah yum bn l da.uneheer archagui novsh yum da ta nar.iim zavaan har horiin yumaar zaiga duurgedeg mgliin setguulzui ch gj otood nogoorson omhii ed yum da.herve n.enhbayar ni iim zarlig gargasan bsn bol yaj magtaj bogsiig ni unsej bh bsn boloo.daanch n.enhbyar gologoos ni heze ch iim sanaa garahgu shd.yaj ch muulla gesen elbegdorj bol ul oldoh gologiin shavhruug ni guij amidardan adgiin kommunistudas hamagui dee
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     202.179.16.83
    ер нь л газар нутагаа лиценз гэдэг жижиг цааснаас буюу цаана нь байгаа урвагчдаас хамгаалах болжээ арай дэндлээ яах вэ одоо бүр Бурхан халдун маань эд нарын гараар орж сүйдэх нь яах вэ ямар арга зам ба ааа ??????? хариулаач
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • lke     122.254.119.6
    Gui yahav zugeer suuhaar zulgej suu gej, muu Erunhiilugch maani hicheej l bh shig bn shd
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     82.11.177.178
    Bat-Erdene bol huurhii yneheeriin 10-aas tsaash too medehgyi shdee. 9 davj ulsad tyryyldeg gedgiig bol medeed baigaa uym .10-iin dotor uym chin.jishee ni 15 davj tyryyldeg baisan bol buun budilaantai uym boliishdee.HIR holuu Heden KM zaitai ve? hileed holooo hol kkk.IIm hymyys l ih hurald suuj baihad ene uls yaj hugjih ve dee.
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     202.179.20.223
    Үл олдох гуай Энхбаярыг шүүмжилсэн нийтлэлыг унших юмсан
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Байр зарна     180.235.172.184
    Эрдэнэтийн 6р Микрийн 6-р байрны 2 давхарын 3 өрөө байрыг яаралтай үнэ тохирч зарна. Утас: 8820-2113
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • kksd     202.131.226.86
    bairaa zaraad Burhan haldund ochij amidari za
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • ha hah ah     182.160.3.224
    goe helsen
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Ч.л-Олдох     180.149.80.74
    Би өөрөө бичээгүй юм шүү, сонины редакциас л бич гээд шахаад байсан юм. Цалингаа авч гэдсээ тэжээхийн тулд хийхээс өөр арга байсангүй ээ... эрхэм уншигчидаа
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • chinges haan     208.54.45.54
    Burhan ch ul haldaj bolno gesen ug yum shuu dee burhan haldun gedeg chin. Ene arai heterch bainaa mongolchuudaa morindoo mordoh tsag bolsiim bishuu.
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     67.250.71.247
    yadaj ih haaniihaa hairtai uuliig buten avaad uldej boldgui baisiin umuu.daanch dee uneheer gomdoltoi bna.iim baihad chin ard tumen buu barih baitugai um bolno biz dee.
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     202.179.1.83
    Eldegee uul ovoo tahihgui gej anh garch irluu. Uul usandaa hezee hairtai bsii. Showuudahaa mednee tsaadah chini. Odoo uul usandaa hairtai boloo yu.
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • хн     202.179.13.160
    76 гишүүн дотор ажил хийж чаддаг хүн байна уу идэхээс өөр
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     202.70.38.226
    энэ 76 гишүүд өнөөдөр эх орноо худалдаж идэж дууслаа энэ үйлийн нь үр хүүхэд нь амьдаараа үйл лайг нь эдлэх болтугай.
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • hun     202.179.13.160
    haha
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Mongoliania hua     180.235.166.181
    ene 76 ba tvvnii NOHOD l jargaj baiwal vhsenii chini tvvh mvvh ed nar maani l jargaltai saihan bayan chineeleg ervvl enh baigaasai....
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Мухулай     202.70.39.253
    Бат эрдэнэ гэж пэндийсэн сда өөрөө Бурхан Халдун Хэнтийгээ хамгаална нтр гэж сонгуулиар гарж ирчээд одоо өөрөө ухчаад худлаа сонгууль дөхөхөөр шоу хийгээд гуцаад байгаам
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • buural ah     202.131.232.211
    ter yarij bgaa yumiig ni ee.yamar manaraa yum yaridag yum be.burkhan huldun yag bish yum bn lee.oiroltsoo yum bn lee.heden km ve? holoo. yuun booronhii ugnuud ve. oorsdoo huvi avdag bh. zailzan garuud ve. heleh ug oldohgui bn.
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • UVURKHANGAID     221.190.253.243
    UVURKHANGAIHAN IH ARCHAAGUI HUMUUS BAIDIIN, AMIA BODSON TENEG HUMUUS.USUJ TORSON NUTGAA MYAMGANBAYRAAR ONGICHUULAAD, DEER GARSAN HED NI AMIA BODOOD CHIMEEGUI BAIGAAG NI TER BATHUU ENE TER GEED...
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     180.149.65.158
    Одоо яана аа зулай дээр минь хятадууд бааж шээж байна. Бурхан халданд халдсан гэхээр арай ч үгүй, нилээн холхон газар байгаа гэх мэт мэдэн будилж байгааг харахад АВАРГА БАТЭРДЭНЭ үнэхээр асуудлыг мэдэж хайцаалж байгаа юм шиг байна. Тиймээс одоо төрд найдах боломж тун бага байна иймээс л байгаль эх дэлхийгээ гэсэн иргэд буун дуу гаргасан биз. Ер нь энэ лизензийн наймааг бүрэн таслан зогсоож энэ албыг буулгах хэрэгтэй юм. Одоо олон лицензтэй хүн баян болдог ийм нэг хууль бус жишиг тогтож байна. ОДОО ЯАХ ВЭ. ЭНЭ БҮХ БАЙДАЛ МЭДЭЭЖ ТӨРД ЭРХ МЭДЭЛТЭЙ ОЛОН ЖИЛ БОЛСОН ЭТГЭЭДҮҮДИЙН ХЭРЭГ ЮМ. ЭДНИЙГ ДАРУЙ СОНГУУЛИАР ЗАЙЛУУЛАХ ХЭРЭГТЭЙ. Шинэ шудрага иргэдийг олон нийтийн хяналттай төрд гаргаж ирэх хэрэгтэй. ҮГҮЙ БОЛ БУУН ДУУ ОЛОН ГАРАХ БИЗ ЭЭ.
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • зочин     180.149.80.74
    харин ч сайхан зарилаг биш үү. 3-р маань байхдаа хийчихгүй
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     202.131.234.131
    Erool bat orshig :(
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     202.170.68.130
    Хууль сахиулах үүрэгтэй хууль зүйн байнгын хороон дарга нь ингэж үгээ хэлж аргаа барж байхыг бодоход монгол орон алтны мафийн гарт оржээ Бурхан халдун ууланд довтолж буй хятадуудыг чинь очоод нухчихая зүгээр шүршчихээд ирэе Монголын цагдаа шүүх хэдэн хятадуудыгаа өмөөрч намайг нухна биз Би 65 тай амьдарч ханасан тул айх юм үгүй
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     202.131.234.131
    demjij bna tegeed hurdlaach dee
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     202.179.10.34
    Наадуул чинь өөрсдийнхөө түүхийг аягүй сайхан сайхан бичиж хадгалцгаадаг юм байна лээ, бид нарыг үхэхээр эд нарыг тэдэхгүй хүмүүс тэгж бичсэнээр нь түүхийн хуудаснаас олж уншина гэж бодсон байх л даа
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • sds     202.131.233.59
    yrool n bat saihan orshih boltugai!
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • atar     202.180.219.2
    turiin undurluguud turiin tusheediin hiij bgaag dee yana daa
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • ELBEGDORJID     68.117.132.109
    elbegdorj zarlig hend gargaj baigaa yum. UNESCO-d uu? yaj unesco-d burtguulehiig ch medehgui hulhi gar. zarligaar burtguulchihdeg bol amar l bna
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Nusad     180.149.80.74
    Mal min mongolin hariutsan humuust zarligdaj bna. Unesco batlamjilsan hoino ni chi olon yum hutsaarai, harah yumsan
    2010-09-22 0 0
  • Зочин     202.131.232.67
    ZUUNII MEDEE gej "3 daxi" yurunxiilogchiin dyy xooloi. "3 daxi" ugaas uuriiguu yurunxiilugch bolsniigoo ulsiin xaan bolson gej boddog baisnaas argagui dee. Guitsetgex, Xuuli togtoox, Shuuh erh medel bol tendii car xureenii talaar oilgoxod ednii nas boginodox bizdee chaavaas. Elbegdorjid yamar erx baigaanbe? Tend tiim yum bn gene enendee anhaarlaa xandyylaarai gej bichig yavuulxaas uur yahu? Ugaas tuund xuuliar olgoson erx ni ter!!!
    2010-09-22 0 0 Хариулах
  • Зочин     182.160.24.124
    Han hentiin darhan tsaaztai gazar yahlaaraa alt olborlodog yum be? Buh altnii uurhainuudiig ni haagaach ee. Huuli bus shuu dee
    2010-09-22 0 0
  • Зочин     124.158.67.44
    Burhan Halduniig Hujaa nar Selbegee Alkash Bayar Zorigt Bayartsogt... gej komoor ni UNESKO-d byrgyylehgyi bol salgaj tus tusad ni byrtgyylj bolohgyi baih oo.
    2010-09-22 0 0
 
 

САНАЛ АСУУЛГА

Эдийн засгийг өнөөгийн хүндрэлээс нь яаж гаргах вэ?
Нийт 190 санал өгсөн байна.
  •  
     
  •  
     
  •  
     
  •  
     
  •